Gaziantep'te çöpten enerji, enerjiden organik üretim: Yılda 28 ton hasat

• 2026-08-04 15:11:00

Gaziantep Büyükşehir Belediyesi, Merkez Katı Atık Düzenli Depolama Sahası'nda çöpten elde edilen enerjinin atık ısısını kullanarak kurduğu modern seralarda yılda yaklaşık 20 ton domates ve 8 ton çilek üretiyor.

Topraksız tarım teknolojisiyle gerçekleştirilen üretim, döngüsel ekonomi modelinin başarılı örneklerinden biri olarak öne çıkıyor.

Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin, Merkez Katı Atık Düzenli Depolama Sahası'nda kurulan domates ve çilek seralarını ziyaret ederek yürütülen çalışmaları yerinde inceledi. Domates hasadına da katılan Şahin, çevreci üretim modelinin hem enerji verimliliğine hem de organik tarıma önemli katkılar sunduğunu söyledi.

Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma, Sıfır Atık ve İklim Değişikliği Daire Başkanlığı tarafından işletilen Merkez Katı Atık Düzenli Depolama Sahası'nda düzenli depolanan evsel atıklardan oluşan metan gazı, gaz motorları aracılığıyla elektrik enerjisine dönüştürülüyor.

Elektrik üretimi sırasında ortaya çıkan atık ısı ise seraların ısıtılmasında değerlendirilerek tarımsal üretime kazandırılıyor.

Gaz motorlarının ceket ısısından elde edilen yaklaşık 80 derece sıcaklıktaki suyla toplam 1.400 metrekare üretim alanı ve 120 metrekarelik ısı merkezinden oluşan tesiste, 1.200 metrekare kapalı alanda tam otomatik topraksız tarım yapılıyor.

Hindistan cevizi kabuğu kullanılan üretim ortamında yetiştirilen domates ve çilekler, özel LED aydınlatmalar sayesinde fotosentez süreleri artırılarak yetiştiriliyor. Seralarda yılda yaklaşık 20 ton domates ve 8 ton çilek üretilirken, tesisin enerji ihtiyacı da çöpten elde edilen elektrikle karşılanıyor.

İncelemelerinin ardından açıklamalarda bulunan Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin, projenin iklim değişikliğiyle mücadele kapsamında hazırlanan master planın önemli bir parçası olduğunu belirtti.

Şahin, "Yaptığımız iklim master planında çöpün efektif olarak dönüşümünü sağlamak çok önemliydi. İlk etapta burada açığa çıkan ısı ile çilek seramızı oluşturmuştuk. Daha sonra domates seramızı da hazırladık. Gerçekten organik ürünlere çok ihtiyacımız var. Şu anda o kadar güzel bir koku var ki seramızda yoğun bir domates kokusu hakim etrafa. Çıkan ürünlerin hepsini de 65 yaş ve üstü vatandaşlarımıza ücretsiz dağıtıyoruz. Bu yaptığımız çalışmalardan dolayı sıfır atığa en yakın dünyadaki 20 şehirden bir tanesi olduk." dedi.

Gaziantep'in çevre alanındaki uluslararası hedeflerine de değinen Şahin, Kasım ayında Antalya'da gerçekleştirilecek COP31 hazırlıklarını sürdürdüklerini ifade etti.

Şahin, "Şu an COP31'e hazırlanıyoruz. Kasım ayında Antalya'da olacak ve dünyanın dört bir yanından gelen çevre bakanlarına ev sahipliği yapılacak. Burada projeler konuşulacak. Biz de Gaziantep Modeli ile bu yaptığımız çalışmaları orada anlatacağız. Bu çalışmalarımızla da sıfır atığa en yakın ilk 3 şehir arasına girmeyi hedefliyoruz. Biz karıncalar gibi çalışıp dev eserler üreten bir ekibiz." diye konuştu.

Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Merkez Katı Atık Düzenli Depolama Tesisi'ne günlük yaklaşık 2 bin ton evsel atık ulaşıyor.

Düzenli depolama yöntemiyle oluşan metan gazından elektrik enerjisi üretilirken, tesis yaklaşık 4 bin hanenin elektrik ihtiyacını karşılayabilecek kapasitede enerji üretimi gerçekleştiriyor.

Elektrik üretimi sırasında ortaya çıkan atık ısı seralarda değerlendirilirken, organik üretimde Gaziantep Büyükşehir Belediyesi'ne bağlı Oğuzeli Hayvansal Atık Biyogaz Santrali'nde üretilen organik gübreler kullanılıyor. Tesisin elektrik ihtiyacı ise belediyeye ait güneş enerji santrallerinden karşılanıyor.

Gaziantep Büyükşehir Belediyesi, tesiste ortaya çıkan hiçbir yan ürünü israf etmeden döngüsel ekonomi anlayışıyla değerlendiriyor.

Çöpten elde edilen metan gazı elektrik üretiminde, elektrik üretiminden çıkan atık ısı seraların ısıtılmasında, biyogaz tesisinden elde edilen organik gübre ise tarımsal üretimde kullanılıyor.

Güneş enerji santralleriyle desteklenen sistem sayesinde katı atık yönetimi, yenilenebilir enerji ve organik tarım tek bir çevreci üretim modeli altında bir araya getiriliyor.

Bu uygulamayla Gaziantep Büyükşehir Belediyesi, atıkları enerjiye, enerjiyi ise organik üretime dönüştüren sürdürülebilir belediyecilik anlayışını hayata geçirerek çevre dostu döngüsel ekonomi modeline örnek bir uygulama ortaya koyuyor.